Đây là dịp mà nhiều vấn đề được phát hiện trước khi chúng trở thành khó xử lý.
Vì sao nên làm
- Phát hiện bệnh chưa có triệu chứng
- Phát hiện bệnh lây cần điều trị
- Đánh giá nguy cơ di truyền
- Có thời gian tiêm phòng
- Có thời gian bổ sung vi chất
- Lên kế hoạch có thông tin
Xử lý trước dễ hơn nhiều so với phát hiện giữa thai kỳ.
Thời điểm phù hợp
- Trước vài tháng là lý tưởng
- Đủ thời gian tiêm phòng
- Đủ thời gian bổ sung vi chất
- Đủ thời gian xử lý nếu phát hiện vấn đề
- Sớm hơn thì càng nhiều lựa chọn
Một số vắc xin cần thời gian trước khi mang thai nên đi sớm là hợp lý.
Nội dung thường có
- Hỏi tiền sử bản thân và gia đình
- Khám tổng quát
- Xét nghiệm máu cơ bản
- Xét nghiệm nhóm bệnh lây qua đường tình dục
- Kiểm tra miễn dịch với một số bệnh
- Tư vấn về dinh dưỡng và lối sống
- Tư vấn về kế hoạch sinh con
Buổi khám này có nhiều nội dung hơn nhiều người nghĩ.
Vì sao cả hai nên đi
- Bệnh lây cần điều trị đồng thời
- Vấn đề di truyền cần thông tin cả hai
- Một số tình trạng chỉ thành vấn đề khi cả hai mang
- Cùng nghe tư vấn thì hiểu giống nhau
- Cùng chịu trách nhiệm
Nhiều tình trạng di truyền chỉ gây bệnh khi cả hai bố mẹ cùng mang gen.
Về nhóm bệnh lây
- Nhiều bệnh không triệu chứng
- Có thể ảnh hưởng tới khả năng sinh sản
- Có thể lây sang con
- Phần lớn điều trị được
- Phát hiện trước tốt hơn nhiều
Xét nghiệm trước giúp điều trị xong trước khi mang thai.
Về tiêm phòng
- Kiểm tra miễn dịch với một số bệnh
- Một số vắc xin cần tiêm trước khi mang thai
- Cần thời gian chờ sau tiêm
- Viêm gan B là một ví dụ quan trọng
- Hỏi bác sĩ về vắc xin phù hợp
Đây là lý do nên khám trước vài tháng chứ không sát ngày.
Về vấn đề di truyền
- Một số tình trạng di truyền phổ biến ở từng vùng
- Người mang gen thường không có triệu chứng
- Vấn đề xảy ra khi cả hai cùng mang
- Có xét nghiệm sàng lọc người mang gen
- Tư vấn di truyền khi cần
- Có thông tin thì có lựa chọn
Biết trước cho phép lên kế hoạch thay vì bị bất ngờ.
Về tiền sử gia đình
- Hỏi người thân về bệnh trong nhà
- Ghi lại trước khi đi khám
- Bao gồm cả hai bên gia đình
- Chú ý bệnh xuất hiện ở tuổi trẻ
- Chú ý trường hợp lặp lại trong nhà
Hỏi người lớn trong nhà trước khi đi khám là bước chuẩn bị đáng làm.
Về bổ sung vi chất
- Một số bổ sung cần bắt đầu trước khi thụ thai
- Không phải sau khi biết có thai
- Hỏi bác sĩ về loại và liều
- Không tự dùng liều cao
- Kiểm tra thiếu máu
Bắt đầu sau khi biết có thai thường đã muộn với một số vi chất.
Về bệnh mạn tính
- Kiểm soát tốt trước khi mang thai
- Xem lại thuốc đang dùng
- Một số thuốc cần đổi trước
- Không tự ngừng thuốc
- Bàn kế hoạch với bác sĩ chuyên khoa
Đổi thuốc có kế hoạch an toàn hơn nhiều so với ngừng đột ngột khi biết có thai.
Về lối sống
- Bỏ thuốc lá
- Hạn chế rượu bia
- Điều chỉnh cân nặng nếu cần
- Áp dụng cho cả hai
- Cần thời gian để có tác dụng
Thay đổi lối sống ở người nam cũng ảnh hưởng tới kết quả chứ không chỉ người nữ.
Khi phát hiện vấn đề
- Phần lớn có hướng xử lý
- Có thời gian để giải quyết
- Hỏi rõ các lựa chọn
- Có thể cần tư vấn chuyên sâu hơn
- Không vội kết luận
Phát hiện vấn đề ở giai đoạn này là điều may chứ không phải điều xui.
Trao đổi kết quả với nhau
- Kết quả là thông tin riêng của mỗi người
- Nhưng có những thứ ảnh hưởng tới cả hai
- Trao đổi cởi mở
- Không đổ lỗi
- Cùng quyết định các bước tiếp theo
- Có thể nhờ bác sĩ giải thích cho cả hai
Nhờ bác sĩ giải thích cho cả hai cùng nghe giúp tránh hiểu lầm.
Nếu bạn đời không muốn đi
- Giải thích đây là việc cho cả hai
- Nói về những gì phát hiện được
- Không ép buộc nhưng kiên trì đề nghị
- Có thể tự đi khám phần của mình
- Thông tin một phía vẫn tốt hơn không có gì
Một người đi khám vẫn tốt hơn là cả hai cùng không đi.
Cách nghĩ thực tế
- Đi trước vài tháng chứ không sát ngày
- Cả hai cùng đi thì có giá trị nhất
- Chuẩn bị tiền sử gia đình trước
- Một số bổ sung cần bắt đầu trước khi thụ thai
- Phát hiện vấn đề ở giai đoạn này là điều may
Nội dung này mang tính thông tin chung; nội dung khám cụ thể do cơ sở y tế quyết định.
Câu hỏi thường gặp
Khám tiền hôn nhân gồm những gì?
Thường gồm khám tổng quát, xét nghiệm nhóm bệnh lây qua đường tình dục, xét nghiệm máu cơ bản, đánh giá tiền sử và tư vấn về kế hoạch sinh con.
Cả hai có cần đi không?
Nên. Nhiều vấn đề chỉ phát hiện được khi có thông tin của cả hai, đặc biệt là các vấn đề di truyền và bệnh lây.
Nên khám trước bao lâu?
Nên trước vài tháng để có thời gian tiêm phòng, bổ sung vi chất, hoặc xử lý vấn đề nếu phát hiện.
Nếu phát hiện vấn đề thì sao?
Phần lớn vấn đề có hướng xử lý hoặc có phương án theo dõi. Phát hiện trước tốt hơn nhiều so với phát hiện giữa thai kỳ.