Nhu cầu tránh thai thay đổi theo giai đoạn, nhưng nhiều người giữ nguyên một biện pháp suốt nhiều năm.
Vì sao cần xem lại theo thời gian
- Hoàn cảnh sống thay đổi
- Kế hoạch sinh con thay đổi
- Tình trạng sức khoẻ thay đổi
- Thuốc đang dùng thay đổi
- Khả năng tuân thủ thay đổi
Xem lại mỗi vài năm là thói quen hợp lý.
Ở tuổi trẻ
- Thường cần phòng cả bệnh lây
- Bao cao su kết hợp biện pháp khác là lựa chọn phổ biến
- Biện pháp tác dụng dài cũng phù hợp
- Không có chống chỉ định do tuổi
- Cần được tư vấn không phán xét
Nhu cầu phòng bệnh lây thường cao hơn ở giai đoạn này.
Khi có kế hoạch sinh con trong vài năm tới
- Chọn biện pháp dễ ngừng
- Khả năng có thai trở lại nhanh
- Tránh biện pháp vĩnh viễn
- Biện pháp tác dụng dài vẫn phù hợp vì tháo được
- Bàn với bác sĩ về thời gian trở lại của từng loại
Một số biện pháp cần thời gian dài hơn để khả năng có thai trở lại.
Sau sinh
- Rụng trứng có thể trở lại trước kỳ kinh đầu
- Cho con bú không phải biện pháp đáng tin cậy
- Một số biện pháp phù hợp khi cho bú
- Một số được khuyên chờ
- Cách sinh ảnh hưởng tới thời điểm đặt vòng
- Bàn từ buổi khám sau sinh
Rất nhiều thai ngoài ý muốn xảy ra trong năm đầu sau sinh.
Khi đang cho con bú
- Bao cao su dùng được ngay
- Một số biện pháp nội tiết phù hợp
- Một số loại thường được khuyên chờ
- Vòng tránh thai là lựa chọn phổ biến
- Nói rõ đang cho bú khi tư vấn
Có nhiều lựa chọn phù hợp khi cho bú nên không cần bỏ trống giai đoạn này.
Khi đã đủ con
- Biện pháp tác dụng dài là lựa chọn tốt
- Biện pháp vĩnh viễn cho người chắc chắn
- Cân nhắc kỹ trước khi chọn vĩnh viễn
- Cả hai giới đều có lựa chọn vĩnh viễn
- Không quyết định vội trong giai đoạn căng thẳng
Quyết định vĩnh viễn nên đưa ra khi cuộc sống ổn định.
Khi có bệnh nền
- Một số bệnh ảnh hưởng tới lựa chọn
- Huyết áp cao
- Tiểu đường
- Tiền sử cục máu đông
- Bệnh gan
- Đau nửa đầu có tiền triệu
- Nói rõ toàn bộ tiền sử
Người có bệnh nền vẫn có lựa chọn phù hợp, chỉ là cần được đánh giá kỹ hơn.
Khi đang dùng thuốc khác
- Một số thuốc làm giảm hiệu quả tránh thai nội tiết
- Thuốc chống động kinh
- Một số thuốc khác
- Một số thảo dược
- Hỏi khi được kê thuốc mới
- Có thể cần đổi biện pháp
Bắt đầu một thuốc mới là dịp nên hỏi lại về biện pháp tránh thai đang dùng.
Ở tuổi tiền mãn kinh
- Vẫn có thể mang thai
- Chu kỳ không đều không có nghĩa là an toàn
- Cần tiếp tục tránh thai
- Bác sĩ xác định khi nào không còn cần
- Một số biện pháp có lợi ích thêm ở giai đoạn này
Đây là giai đoạn nhiều người chủ quan và có thai ngoài dự tính.
Khi nào không còn cần tránh thai
- Có tiêu chí về thời gian sau kỳ kinh cuối
- Khác nhau theo độ tuổi
- Bác sĩ tư vấn theo từng trường hợp
- Không tự quyết định ngừng
- Đi khám để được xác nhận
Ngừng quá sớm là lý do của không ít trường hợp mang thai ở tuổi tiền mãn kinh.
Khi hoàn cảnh quan hệ thay đổi
- Có bạn tình mới thì cân nhắc thêm phòng bệnh lây
- Xét nghiệm nếu có nguy cơ
- Bao cao su cho tới khi cả hai được xét nghiệm
- Xem lại biện pháp đang dùng
- Trao đổi cởi mở
Thay đổi bạn tình là lúc nên xem lại cả hai khía cạnh bảo vệ.
Khi thấy khó tuân thủ
- Hay quên uống thuốc
- Hay quên mang bao cao su
- Lịch sinh hoạt thay đổi
- Là lý do chính đáng để đổi biện pháp
- Biện pháp tác dụng dài giải quyết vấn đề này
Khó tuân thủ không phải lỗi cá nhân mà là dấu hiệu biện pháp chưa phù hợp.
Khi nào nên đi tư vấn lại
- Khi có kế hoạch sinh con
- Sau khi sinh
- Khi phát hiện bệnh mới
- Khi bắt đầu thuốc mới
- Khi biện pháp hiện tại gây khó chịu
- Khi hoàn cảnh sống thay đổi
Một buổi tư vấn ngắn có thể thay đổi nhiều thứ trong nhiều năm sau đó.
Cách nghĩ thực tế
- Biện pháp phù hợp thay đổi theo giai đoạn
- Sau sinh cần tránh thai sớm hơn nhiều người nghĩ
- Tiền mãn kinh vẫn cần tránh thai
- Bệnh nền và thuốc mới ảnh hưởng tới lựa chọn
- Khó tuân thủ là lý do chính đáng để đổi
Nội dung này mang tính thông tin chung; việc chọn biện pháp phải do bác sĩ tư vấn.
Câu hỏi thường gặp
Sau sinh nên dùng biện pháp nào?
Phụ thuộc vào có cho con bú hay không, cách sinh và tình trạng hồi phục. Một số biện pháp phù hợp khi cho bú, một số được khuyên chờ. Bác sĩ sẽ tư vấn.
Tiền mãn kinh còn cần tránh thai không?
Có. Chu kỳ không đều không có nghĩa là không thể mang thai. Cần tiếp tục tránh thai cho tới khi bác sĩ xác nhận không còn cần.
Có bệnh nền thì chọn thế nào?
Một số bệnh nền ảnh hưởng tới lựa chọn, đặc biệt với biện pháp nội tiết. Cần nói rõ toàn bộ tiền sử khi được tư vấn.
Khi nào nên xem lại biện pháp đang dùng?
Khi hoàn cảnh thay đổi: có kế hoạch sinh con, vừa sinh xong, phát hiện bệnh mới, bắt đầu dùng thuốc mới, hoặc khi thấy khó tuân thủ.